Her balık sağlıklı değil…
Balık; protein, omega-3 yağ asitleri ve mineraller açısından güçlü bir besin olarak sofralarda yer alıyor. Lakin her balık çeşidi inançlı değil.
Doğal olarak toksin taşıyanlar, yanlış koruma sonucu zehirlenmeye yol açanlar ve çevresel kirleticilerden ötürü risk oluşturanlar tüketiciler için önemli tehlike yaratıyor.
ÇİĞ YAHUT AZ PİŞMİŞ BALIKLAR DA PARAZİT TAŞIYABİLİR
Zehirlenmelerin temel sebepleri üç ana kümede toplanıyor:
Doğal toksinler: Balon balığı üzere balıkların bünyesinde bulunan güçlü nörotoksinler yahut resif balıklarında görülen ciguatoksinler.
Hatalı koruma: Uygun soğuk zincir sağlanmadığında histamin birikmesiyle zehirlenmeler ortaya çıkıyor.
Çevresel kirleticiler: Denizlerdeki civa kirliliği, uzun ömürlü yırtıcı balıklarda ağırlaşıyor ve bilhassa hassas kümeler için risk oluşturuyor.
Ayrıca çiğ yahut az pişmiş balıkların parazit taşıyabilmesi de göz gerisi edilmemesi gereken bir öbür sorun.
İşte tüketim açısından en riskli balık cinsleri…
1. BALON BALIĞI
Balon balığı, tetrodotoksin isimli güçlü bir zehir içeriyor. Bu unsur ısıya ve dondurmaya güçlü olduğu için pişirme yahut dondurma ile yok olmuyor.
Çok küçük ölçüsü bile felce ve teneffüs durmasına yol açabiliyor.
Japonya’da sırf özel eğitimli şeflerin hazırlamasına müsaade veriliyor, pek çok ülkede ise satışı bulunmuyor.
2. BÜYÜK MERCAN RESİFİ BALIKLARI
Tropik resif balıkları, mercanlarda yaşayan mikroalglerin ürettiği ciguatoksinleri bünyelerinde biriktiriyor.
Bu toksin mide bulantısı, kusma, ishal üzere sindirim problemlerinin yanı sıra uzun periyodik nörolojik tesirler de yapabiliyor.
3. SCOMBROİD ZEHİRLENMESİNE YOL AÇAN TÜRLER
Ton ve uskumru üzere cinslerde, balık avlandıktan sonra kâfi soğutma sağlanmazsa histamin birikiyor.
Histamin pişirmeyle yok olmuyor. Yüz kızarması, baş ağrısı, mide bulantısı ve alerjiye misal belirtiler kısa müddette ortaya çıkabiliyor.
4. ESCOLAR/ OİLFİSH
Escolar ve birtakım oilfish cinsleri, sindirilemeyen yüksek ölçüde yağ (wax ester) içeriyor.
Zehirli olmasa da, tüketimden kısa müddet sonra yağlı ishal ve sindirim sıkıntılarına yol açabiliyor.
5. YÜKSEK CIVA İÇEREN BÜYÜK YIRTICI BALIKLAR
Uzun ömürlü ve üst besin zincirindeki balıklarda civa ağırlaşıyor.
Yüksek cıva, bilhassa hamilelerde ve çocuklarda hudut sistemi gelişimini olumsuz etkiliyor.
6. ÇİĞ YAHUT AZ PİŞMİŞ DENİZ ESERLERİ
Çiğ balık yahut kalamar üzere eserler, parazit larvaları taşıyabiliyor.
Bu parazitler, bağırsaklara yerleşerek şiddetli karın ağrısı ve alerjik tepkilere yol açabiliyor.
News
