İbrahim Yumaklı: Su gerilimi çeken ülkeler kategorisindeyiz

Bir dizi program ve açılış merasimine katılmak üzere Adıyaman'da bulunan Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Çetintepe Barajını incelemesinin akabinde basın açıklaması yaptı.

Bakan Yumaklı burada yaptığı açıklamasında, Türkiye'nin de krizinden en çok etkilenen ülkeler ortasında yer aldığını belirterek, su kasveti çeken ülkeler ortasında yer aldığını aktardı.

"TÜRKİYE OLARAK SU GERİLİMİ ÇEKEN ÜLKELER ARASINDAYIZ"

Türkiye'nin su gerilimi çeken ülkeler ortasında olduğunu tabir eden Bakan Yumaklı, "Saygıdeğer Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın ‘Su Hayattır' kelamında ilham alarak, ülkemize su ve sulama yapıtları kazandırmaya devam ediyoruz. Bugün de ülkemiz ve bilhassa Adıyaman'ımız için son derece değerli bir projenin, Çetintepe Barajı'nın Su Tutma aşamasıvesilesiyle bir ortadayız. Bu yapıtımızın Adıyaman'ımıza ve dalımıza iyi ve uğurlu olmasını diliyorum.

Türkiye Akdeniz Havzası'nda olması nedeniyle iklim krizinden en çok etkilenen ülkeler ortasında yer almaktadır. Türkiye olarak su gerilimi çeken ülkeler kategorisindeyiz. Bu durum, su ve sulama yatırım siyasetlerinin proaktif olarak ele alınarak suyun verimli kullanılmasını zarurî kılmaktadır.

Bakanlığımızın bünyesinde yer alan DSİ Genel Müdürlüğümüz, kurulduğu günden bu yana dünyada ses getiren birçok yapıtı ülkemize kazandırdı. Bu minvalde DSİ, faaliyette bulunduğu süreç içerisinde sayılarla 5,4 trilyon liralık yatırım ile 18 bin 168 yapıtı halkımızın hizmetine sundu" sözlerini kullandı.

"DSİ, HİZMETE ALDIĞI YAPITLARIN YAKLAŞIK YÜZDE 60'INI SON 23 YILDA GERÇEKLEŞTİRMİŞTİR"

Bakan Yumaklı, "Altını özellikle çizerek söz etmek istediğim bir konu var: Cumhuriyetimizle yaşıt olan DSİ, hizmete aldığı yapıtların yaklaşık yüzde 60'ını son 23 yılda gerçekleştirmiştir. Bu çalışma ve yapıtlardan birkaç istatistik ve örnek paylaşmak istiyorum. 2002 yılına kadar 504 depolama tesisi varken, 23 yılda bin 298 depolama tesisi inşa ettik. Böylelikle depolama kapasitemizi 133 milyar m'ten yüzde 38 artışla 183,4 milyar m'e çıkardık. 2028 yılına kadar ise bu kapasiteyi 9,5 milyar m daha artırmayı hedefliyoruz. Kentlerimizin uzun vadeli su sorununu çözdük. Ziraî sulamaya açtığımız alanlarla üretimi ve randımanı arttırdık.

Taşkın muhafaza tesisleri ile vatandaşlarımızın can ve mal kaybını koruyoruz. Ülkemizin kuraklıktan en az düzeyde etkilenmesini sağlıyoruz. Ayrıyeten, Ilısu Barajı ve HES, Yusufeli Barajı ve HES üzere devasa projelerin, su kaynakları idaresindeki vizyoner yaklaşımımızın en somut örnekleri olduğunu bilhassa vurgulamak isterim. İşte son 23 yılda bu vizyoner yaklaşımla toplam 3,4 trilyon liralık yatırımla 11 bine yakın eser kazandırdık. Birbirinden pahalı binlerce su ve sulama yatırımı gerçekleştirirken, Adıyaman da bu yatırımlardan nasibini aldı. Son 23 yılda kentimize 41 milyar lira meblağında yatırımyaparak, 95 su ve sulama tesisi kazandırdık. Bu yatırımlar sayesinde; Depolama kapasitesi 473 milyon metreküp arttırıldı.

"ADIYAMANLI ÇİFTÇİLERİMİZE 1,8 MİLYAR LİARALIK ZİRAİ GELİR SAĞLADIK"

İçmesuyu kapasitesi 175,9 milyon metreküpe yükseltildi. 180 bin dekar arazi daha sulamaya açıldı. Adıyamanlı çiftçimiz bitkisel üretimini, sulama yatırımlarıyla bir arada yüzde 18 arttırdı. Bu artışla birlikte Adıyaman, ülkemizde tütün ve badem üretiminde 1., Antep fıstığında 3., Trabzon hurması, dut ve nohut üretiminde de 4. sıraya yükselmiştir. Yem bitkileri üretiminin artması ile de büyükbaş hayvan varlığı yüzde 34, süt üretimi de yüzde 145 oranında arttı. Böylelikle bu yatırımlar sayesinde Adıyamanlı çiftçilerimize 1,8 milyar liralık zirai gelir artışı sağladık.

Bunun yanı sıra Adıyamanlıların gündeminde ve takibinde olan birtakım su ve sulama yatırımlarımızdan da bahsedecek olursak: 6 Şubat 2023 sarsıntısından sonra Koçali Barajı'nda gerekli olan proje revizyonları yapıldı. Proje birebir yerinde ve tıpkı baraj tipinde yapılmaya devam edecek. Yüklenici firmaya çalışmalara başlaması talimatı verildi. 2028 yılında barajın tamamlanmasını hedefliyoruz" formunda konuştu.

"ÇETİNTEPE BARAJI İLE 3 VİLAYETTE TOPLAMDA 600 BİN DEKAR ALAN SULANACAK"

Bakan Yumaklı, "Göksu Araban Projesi kapsamında bugün su tuttuğumuz Çetintepe Barajı ile 3 vilayette toplamda 600 bin dekar alan sulanacak. Öncelikli olarak Adıyaman'da yer alan 220 bin dekarlık alanın sulanması için gerekli çalışmalar başlatılacak. Adıyaman'ın 2071 yılına kadar içme suyu sorununu çözecek olan Atatürk Barajı'ndan Adıyaman'a İçmesuyu Temini İşinin Proje üretim ihalesini 18 Ağustos'ta yapıyoruz. 5 bin 860 dekar sulama yararı bulunan Bebek 1 pompaj sulamasını yıl sonunda tamamlıyoruz.

Aynı vakitte bu projenin ikinci evresi olan ve 53 bin 750 dekar sahayı sulayacak Bebek 2 Projesi'nin pompa istasyonunu da bu iş kapsamında tamamlıyoruz. Toplam proje meblağı 8,5 milyar TL olan Gömükan Projesi kapsamındaki Gömükan Barajı ve 73 bin dekarlık Gömükan sulamasını 2026 yılı sonunda hizmete alıyoruz. 13 bin dekar sulama alanına sahip Çelikhan (Çat) Barajı Sulamasını 2026 yılı sulama döneminde hizmete alıyoruz. Taşkın muhafaza tesisleriyle birlikte 69 yerleşim yerini ve 5 bin 340 dekar alanı taşkınlardan koruduk. 850 bin dekar alanda da toplulaştırma çalışması yaparak, çiftçimizin modüllü yerini, tek kesim haline getirdik.

"BU BARAJA 460 MİLYON METREKÜP SU DEPOLAYACAĞIZ"

Dolayısıyla, masraflarda ziraî girdi kullanımını azaltarak, maliyetleri düşürdük. Bugün de Adıyaman'a bir eser daha kazandırmanın heyecanın yaşıyoruz. 61 milyar liralık Göksu Araban Projesi'nin birinci etabı olan 6 milyar lira maliyetli Çetintepe Barajı'nda su tutma basamağını sizlerle gerçekleştiriyoruz. Bu barajda 460 milyon metreküp su depolayacağız. Ayrıyeten, Çetintepe Barajı Cansuyu HES Projesi ile yıllık 24 milyon kWh güç üretimide sağlanabilecektir.

Baraj, başlangıçta sulama hedefiyle planlanmış olsa da eklenen güç ve içme suyu işlevleriyle artık; sulama, içme suyu + güç niyetlerine da hizmet edecek. Çetintepe Barajı'nın en kıymetli özelliği, büsbütün cazibeli sulama imkanı sunmasıdır. Bu proje kapsamında, rastgele bir güç tüketimi olmayacağını bilhassa vurgulamak isterim. Bu proje, bölgenin ziraî kalkınma potansiyelini doruğa taşıyacak, suya erişimi garanti altına alacak ve güç gereksinimimizin karşılanmasına dayanak olacaktır" diye konuştu.