Unutulmayan Anılar: Marmara ve Kahramanmaraş sarsıntılarında arama kurtarma tecrübeleri
1999 Marmara Sarsıntısı ve 2023 Kahramanmaraş merkezli zelzelelerde misyon alan arama kurtarma gönüllüleri Niyazi Özgür Aziz ve Fazilet Yetek, yaşadıkları tecrübeleri unutamıyor.
İstanbul’da yaşayan Büyük ve Yetek, 24 yıl ortayla meydana gelen bu sarsıntılarda alanda vazife aldı. Şanlı, şu anda İHH İnsani Yardım Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi, Yetek ise Cansuyu Derneği İstanbul Arama Kurtarma Vilayet Sorumlusu olarak vazife yapıyor.
MARMARA ZELZELESİNİN ZORLUKLARI
Hereke’den Gölcük’e yürüdük. Kaç saat sürdüğünü hatırlamıyorum. Enkazların altından insan sesleri geliyordu. O vakit arama kurtarma şuuru ve imkanları çok sonluydu. STK’ler ve devlet olarak elimiz kolumuz bağlıydı. Küçük bir mahşer yeri üzereydi.
ARAMA KURTARMADA GELİNEN NOKTA
Marmara Zelzelesi sonrasında Türkiye’de arama kurtarma çalışmaları ehemmiyet kazandı. Şanlı, şu sözleri kullandı:
Şu anda Türkiye’de 30 bin uzman grup var. 1999’da ise Gölcük’teki grup sayısı bunun yüzde 1’i bile değildi. AFAD ve UMKE’nin kurulması çok kıymetli oldu. Evvelden enkazdan çıkardığımız şahısları karga tulumba araçlara koyuyorduk, sıhhat ve ambulans hizmeti yoktu.
KAHRAMANMARAŞ DEPREMLERİ
Yüce, Kahramanmaraş merkezli zelzelelerin Marmara’ya kıyasla çok daha büyük olduğunu vurguladı:
120 bin kilometrekarelik alan etkilendi. Türkiye’nin yedide biri bu zelzeleden etkilendi. 11 büyük vilayette 107 bin yaralı, 53 bin meyyit var. İki hafta içinde 160 bin kişiyi enkazdan tahliye etmek büyük bir muvaffakiyet.
Binaların sağlam yapılmasının değerine de dikkat çeken Ulu, “Gölcük’te demirsiz kolonlar, midye kabuklarıyla yapılmış yapılar gördük. Adana’da kolonların içinden tencere çıktı. Beşerler konut sahibi olurken çok dikkat etmeli” dedi.
KURTARMANIN DUYGUSAL YÖNÜ
Erdem Yetek, Marmara Depremi’nde Ulusal Gençlik Vakfı takımıyla Sakarya’da iki ay boyunca barınma ve aşevi hizmeti sağladıklarını anlattı. Kahramanmaraş merkezli sarsıntılar sırasında AFAD’dan arama kurtarma eğitimi aldıktan çabucak sonra bölgeye gittiğini belirten Yetek, kurtardıkları bir şahısla hala görüştüklerini söyledi.
Yetek, enkaz altından birini canlı çıkarmanın verdiği duyguyu şöyle anlattı:
Bir canlıya ulaştığınızda dünyalar sizin olmuş üzere seviniyorsunuz. Oradan çıkarana kadar gücünüzün dışında bir güçle çalışıyorsunuz. Kâfi ki bir an önce çıkabilsin. O anki memnunluk her şeye kıymet.